Najnowsze badania opublikowane w prestiżowym czasopiśmie "Alzheimer’s & Dementia" sugerują, że ciąża i karmienie piersią mogą mieć związek z lepszą sprawnością poznawczą kobiet w późniejszym wieku. Choć różnice są niewielkie, wyniki pozwalają lepiej zrozumieć zależności między macierzyństwem a starzeniem się mózgu.

Jak ciąża wpływa na mózg kobiety?

W czasie ciąży i karmienia piersią dochodzi do zmian w budowie i pracy mózgu. Zmiany te są obserwowane u wszystkich ssaków, w tym u ludzi. Są one związane m.in. z:

• opieką nad potomstwem 
• regulacją emocji
• reagowaniem na potrzeby dziecka.

ZOBACZ: Brak bliskich szkodzi mózgowi. Wstrząsający raport naukowców

 

Badania pokazują, że w czasie ciąży mogą pojawiać się przejściowe trudności poznawcze, szczególnie związane z pamięcią werbalną, czyli zapamiętywaniem słów, zdań, tekstów lub instrukcji. Tzw. baby brain u części pań utrzymuje się jeszcze przez kilka miesięcy po porodzie. Naukowcy od lat zastanawiają się jednak, czy zmiany te mają znaczenie dla rozwoju chorób neurodegeneracyjnych w późniejszym okresie życia.

Naukowcy przyjrzeli się danym kobiet po menopauzie

Analiza opublikowana 7 stycznia 2026 r. w czasopiśmie "Alzheimer's & Dementia" opiera się na danych z dwóch dużych amerykańskich projektów: 

• Women’s Health Initiative Memory Study (WHIMS)
• Women’s Health Initiative Study of Cognitive Aging (WHISCA). 

W projekcie WHIMS, realizowanym w latach 1995-1998, uczestniczyły kobiety po menopauzie w wieku 65-79 lat, u których nie stwierdzono demencji. Z tej grupy wyłoniono uczestniczki badania WHISCA w wieku 66-84 lat, regularnie oceniane pod kątem nastroju i funkcji poznawczych. Z analizy wykluczono natomiast osoby z niepełnymi danymi lub we wczesnym etapie rozwoju demencji. Informacje o przebiegu ciąży i karmieniu piersią zebrano podczas wywiadów.

 

Łącznie badaniem objęto ponad 6 tys. kobiet w obu projektach. A sam okres obserwacji trwał od 8,4 roku do 10,4 roku. Z tej grupy 7,1 proc. kobiet nigdy nie zaszło w ciążę, a 9 proc. nie doprowadziło ciąży do porodu. Przeciętna liczba ciąż w badanej grupie wynosiła 3,8, co przekładało się na łączny czas trwania ciąż osiągający średnio 30,5 miesiąca.

 

ZOBACZ: Odkryto powód nawracających migren? Naukowcy wskazują na jeden czynnik

 

Ocena obejmowała ogólną sprawność poznawczą oraz pamięć werbalną i wzrokową. W badaniu WHIMS poziom funkcji poznawczych mierzono testem Mini-Mental State Examination (3MS). Z kolei w projekcie WHISCA pamięć werbalną badano za pomocą testu California Verbal Learning Test, a pamięć wzrokową oceniano testem Benton Visual Retention Test.

Macierzyństwo może mieć znaczenie dla sprawności mózgu w późniejszym wieku

Analiza wykazała, że zarówno ciąża, jak i karmienie piersią wiązały się z lepszymi wynikami testów poznawczych w całym okresie obserwacji. Sam łączny czas trwania ciąży nie miał wyraźnego związku z pamięcią wzrokową ani werbalną. Inaczej było w przypadku karmienia piersią: każdy kolejny miesiąc laktacji wiązał się z niewielką poprawą ogólnej sprawności umysłowej oraz obu rodzajów pamięci

ZOBACZ: Żyją dłużej i starzeją się wolniej. Naukowcy badają fenomen

 

"Nasze wyniki potwierdziły wszystkie hipotezy, po korekcie na wielokrotne testy, odzwierciedlając, że ciąża i laktacja były związane z mniejszym spadkiem funkcji poznawczych" - podsumowali autorzy badania.

 

Jaki więc wniosek? Badanie sugeruje, że większa liczba ciąż oraz dłuższy okres karmienia piersią mogą być powiązane z lepszą ogólną sprawnością poznawczą u kobiet po menopauzie.

 

Bibliografia:

1. Fox, Molly M et al. Pregnancy and breastfeeding are associated with less later-life cognitive decline in a longitudinal, prospective cohort. Alzheimer's & dementia : the journal of the Alzheimer's Association vol. 22,1 (2026): e71072. doi:10.1002/alz.71072

Polsat News

 

Widziałeś coś ważnego? Przyślij zdjęcie, film lub napisz, co się stało. Skorzystaj z naszej Wrzutni

Czytaj więcej