W kilku miejscach na mapie Polski kleszcze atakują najchętniej. Lepiej uważać

Nawet srogie zimy nie ograniczają populacji kleszczy. Jak wyjaśnia prof. Joanna N. Izdebska z Uniwersytetu Gdańskiego, pajęczaki te potrafią przetrwać niskie temperatury dzięki diapauzie (przerwie w żerowaniu).  

 

ZOBACZ: Kleszcze wybierają konkretne grupy krwi. Naukowcy wskazali "faworytów"

 

Dodatkowo samice składają nawet do 20 tysięcy jaj, co kompensuje straty w populacji. Miniona, sroga zima nie spowoduje więc, że kleszczy będzie mniej. W niektórych regionach Polski mowa już o inwazji. 

Gdzie jest najwięcej kleszczy? 

Wbrew popularnemu wciąż przekonaniu kleszcze nie spadają z drzew. Ich naturalna strefa bytowania znajduje się znacznie niżej, zwykle na wysokości od kilku centymetrów do około jednego metra nad ziemią. Najczęściej można je spotkać w trawach, paprociach oraz na niskich krzewach (szczególnie wzdłuż ścieżek i na obrzeżach lasów, gdzie mają łatwy dostęp do żywicieli). 

 

Dla ich wzmożonej aktywności duże znaczenie ma mikroklimat. Kleszcze preferują miejsca wilgotne, zacienione i osłonięte od wiatru. Zgodnie z opublikowanymi informacjami przez Powiatową Stację Sanitarno-Epidemiologiczną w Ostrowie Wielkopolskim - optymalne warunki to duża wilgotność powietrza przekraczająca 80 proc. oraz temperatura powyżej 7 st. Celsjusza w ciągu doby. 

 

ZOBACZ: Zmiana na Antarktydzie. Naukowcy przesunęli biegun południowy

 

Największe zagęszczenie pasożytów występuje w lasach liściastych i mieszanych, ale coraz częściej pojawiają się także w przestrzeni miejskiej, czyli w parkach, na skwerach czy w ogródkach działkowych. Szczególnie sprzyjają im tereny podmokłe oraz miejsca o gęstej, nieskoszonej trawie.  

Regiony Polski, w których kleszczy jest najwięcej 

Na stronie ciemnastronawiosny.pl dostępna jest interaktywna mapa kleszczy, tworzona na podstawie danych użytkowników. Z aktualnych danych (stan na 9 kwietnia 2026 r.) wynika, że odnotowano blisko 1067 zgłoszeń. 

 

Najwyższa aktywność pajęczaków występuje w: 

• okolicach Łodzi i centralnej Polski - ok. 535 zgłoszeń 
• Mazowsza (okolice Warszawy) - ok. 181 zgłoszeń 
• Małopolski (okolice Krakowa) - ok. 102 zgłoszenia 
• Pomorza - ok. 97 zgłoszeń 
• Wielkopolski - ok. 34 zgłoszenia 
• Dolnego Śląska - ok. 27 zgłoszeń 
• Lubelskiego - ok. 19 zgłoszeń 

- Niska trawa i wydeptana często uczęszczana ścieżka stwarzają pozory bezpieczeństwa, ale niestety za każdym razem gdy się wybiorę na spacer z pieskiem zgarniany razem po conajmniej pięć kleszczy... - zgłasza użytkownik na terenie Podklasztorza w Sulejowie (woj. łódzkie). 

 

grafika przygotowana na podstawie mapy kleszczy ze strony ciemnastronawiosny.pl 

To wtedy kleszcze są najbardziej aktywne 

Jak tłumaczy prof. dr hab. Joanna N. Izdebska z Wydziału Biologii Uniwersytetu Gdańskiego na stronie Uniwersytetu: 

 

"W naszym klimacie typowe dla kleszczy pospolitych są dwa szczyty aktywności (wiosenny i jesienny), przy dwóch okresach diapauzy - zahamowaniu aktywności w zdobywaniu żywicieli (zimowym i letnim)".

 

ZOBACZ: Atak niedźwiedzia w Bieszczadach. 53-latek ledwo uszedł z życiem

 

Sezon aktywności kleszczy trwa od lutego do listopada, a przy łagodnych zimach - niemal cały rok. Największe ryzyko ukąszenia przypada jednak na okresy poza diapauzą: 

• maj-czerwiec (pierwszy szczyt) 
• wrzesień-październik (drugi szczyt)

Aktywność rośnie po deszczach i w ciepłe, wilgotne dni. Spada podczas upałów oraz w okresach suszy. 

 

Wikimedia Commons

 

Konsekwencje inwazji kleszczy w Polsce 

Najpoważniejszym skutkiem rosnącej liczby pajęczaków jest wzrost zachorowań na choroby odkleszczowe. 

 

ZOBACZ: Ultraprzetworzona żywność w diecie. Dlaczego sprzyja tyciu

 

Jak wynika z raportu ATOM z 2025 roku opracowanego na podstawie danych pozyskanych z biuletynów rocznych PZH - w 2020 r. odnotowano 20 150 przypadków boreliozy, a w 2023 roku już 25 285. Liczba zachorowań w ostatnich latach utrzymuje się na poziomie 20-25 tys. rocznie

 

Jak wynika z informacji opublikowanych na stronie pacjent.gov.pl, notuje się także wzrost przypadków kleszczowego zapalenia mózgu. W 2023 roku zgłoszono 661 przypadków, a w 2024 roku już 793. 

 

Widziałeś coś ważnego? Przyślij zdjęcie, film lub napisz, co się stało. Skorzystaj z naszej Wrzutni

Czytaj więcej