Mikrowstrząsy pod wulkanem w Niemczech. Jest oddalony o 600 km od Polski
Pod tysiąc niewielkich wstrząsów (tzw. mikrotrzęsień ziemi) zarejestrowanych w ciągu roku pod niemieckim jeziorem Laacher See zwróciło uwagę naukowców na jeden z najbardziej tajemniczych systemów wulkanicznych w Europie. To miejsce znajduje się ok. 600 km od granicy Polski.
Nowe badania opublikowane w "Geophysical Journal International" pokazują, że ukryty pod ziemią zbiornik magmy ma bardziej złożoną strukturę, niż wcześniej sądzono. Wyniki analiz sugerują, że system wulkaniczny pozostaje aktywny, ale nie oznacza to, że jakakolwiek erupcja może nastąpić w ciągu najbliższych tysięcy lat.
Nowe spojrzenie na wulkan w Eifel
Region Eifel w zachodnich Niemczech to tzw. pole wulkaniczne, czyli obszar, gdzie erupcje mogą pojawiać się w różnych punktach, a nie tylko w jednym kraterze. To sprawia, że monitorowanie aktywności jest znacznie trudniejsze niż w przypadku klasycznych wulkanów.
Najnowsze badania wykazały, że zbiornik magmy pod Laacher See nie ma pionowej struktury jak wcześniej przypuszczano. Jest nachylony i rozciąga się w kierunku południowo-wschodnim, co może wpływać na sposób przemieszczania się magmy.
iStockLaacher See. 1000 mikrotrzęsień ziemi
W ciągu roku naukowcy zarejestrowali ponad tysiąc mikrotrzęsień ziemi (dokładnie między wrześniem 2022 a sierpniem 2023 roku). Wstrząsy te, są na tyle niewielkie, że ludzie nie są w stanie ich odczuć, ale dla badaczy ich rozmieszczenie dostarczyło cennych informacji.
"Wykryliśmy 1043 mikrotrzęsienia ziemi o wysokiej rozdzielczości przestrzennej i czasowej. Większość zdarzeń przebiega w kierunku NNW-SSE wzdłuż OSZ na głębokości 1016 km" - informują badacze we wnioskach pracy.
ZOBACZ: Astronomowie są zaniepokojeni. Księżyc się kurczy
Większość z nich koncentrowała się na wschód od jeziora - jak podaje Earth.com m.in. w rejonie miejscowości Ochtendung - a także w innych aktywnych strefach wulkanicznych regionu.
Wstrząsy pojawiały się głównie na obrzeżach zbiornika magmy, co sugeruje, że skały w tych miejscach są poddawane naprężeniom. Może to być efekt działania wysokiej temperatury, ciśnienia oraz przemieszczających się płynów i gazów w głębi skorupy ziemskiej.
Co dzieje się pod powierzchnią?
Ogólnie badacze wykorzystali ok. 500 czujników oraz ponad 60 km linii światłowodowej, by dokładnie "posłuchać" tego, co dzieje się pod ziemią. Dzięki temu powstał najdokładniejszy jak dotąd obraz struktury wulkanu. Na głębokości kilku kilometrów zidentyfikowano obszary, w których mogą gromadzić się płyny magmowe i gorące gazy.
ZOBACZ: Eksperci patrzą z niepokojem. Te wulkany mogą wybuchnąć w najbliższym czasie
Co ciekawe, naukowcy nie są jeszcze w stanie jednoznacznie określić ich składu, mogą to być zarówno płynne skały, jak i mieszaniny gazów.
Kiedy Laacher See było aktywne?
Ostatnia erupcja jeziora kalderowego Laacher See (jego powierzchnia obecnie to 3,3 km2, największa głębokość ok. 51 m) miała miejsce ok. 13 tys. lat temu i była jednym z największych wydarzeń wulkanicznych w Europie, co potwierdzają badania dendrochronologiczne i radiowęglowe.
W ciągu zaledwie kilku dni dolina Renu została pokryta siedmiometrową warstwą pumeksu (wulkanicznej skały magmowej) i pyłów.
ZOBACZ: Trzęsienia ziemi w okolicach Neapolu wzbudziły niepokój. To rejon superwulkanu
Naukowcy podkreślają, że dane raczej nie wskazują na rychłą erupcję. Zarejestrowane wstrząsy są elementem naturalnej aktywności geologicznej, a nie sygnałem nadchodzącej katastrofy.
Jednak dokładne mapowanie struktur podziemnych pozwala lepiej zrozumieć procesy zachodzące w regionie i szybciej wykrywać ewentualne zmiany. W przypadku pól wulkanicznych czy jezior kalderowych kluczowe jest bowiem obserwowanie trendów, a nie pojedynczych zdarzeń.
Dla mieszkańców Europy, w tym Polski, oznacza to brak bezpośredniego zagrożenia, a przynajmniej według obecnych danych. Należy jednak w dalszym ciągu monitorować sytuację.
Źródła:
- Reinig, F., Wacker, L., Jöris, O. et al. Precise date for the Laacher See eruption synchronizes the Younger Dryas. Nature 595, 66–69 (2021). DOI: 10.1038/s41586-021-03608-x
- Laumann, P., et al. Microseismicity Reveals Fault Activation and Fluid Processes beneath the Neuwied Basin and Laacher See Volcano, East Eifel, Germany. Geophysical Journal International, vol. 244, no. 2, Feb. 2026, article ggaf475. DOI: 10.1093/gji/ggaf475
- Dahm, Torsten, et al. A seismological large-N multisensor experiment to study the magma transfer of intracontinental volcanic fields: The example of the Eifel, Germany. Seismica 4.2 (2025). DOI:10.26443/seismica.v4i2.1492
Widziałeś coś ważnego? Przyślij zdjęcie, film lub napisz, co się stało. Skorzystaj z naszej Wrzutni
Czytaj więcej