Ekspert: hybrydowa operacja na granicach UE zainicjowana przez Białoruś ma zielone światło z Kremla

Polska
Ekspert: hybrydowa operacja na granicach UE zainicjowana przez Białoruś ma zielone światło z Kremla
PAP/EPA/STRINGER
"Strona białoruska wykorzystuje w swoich działaniach poparcie Rosji"

Wbrew tezom o napięciach pomiędzy Mińskiem i Moskwą, mamy do czynienia z koordynacją działań pomiędzy nimi w ramach tzw. kryzysu migracyjnego – powiedział ekspert Ośrodka Studiów Wschodnich Marek Menikszak. Według niego hybrydowa operacja na granicach UE zainicjowana przez Białoruś i mająca zielone światło z Kremla ma określone cele polityczne.

- Strona białoruska wykorzystuje w swoich działaniach poparcie Rosji i to na kilku płaszczyznach: w postaci wspólnego stanowiska politycznego i działań informacyjno-propagandowych, a także działań w dziedzinie bezpieczeństwa – demonstracji siły takich jak przeloty rosyjskich bombowców czy niezapowiedziane ćwiczenia desantu przy granicy z Polską – mówi Marek Menkiszak, kierownik zespołu rosyjskiego w warszawskim OSW.

- Mińsk może w ten sposób demonstrować wobec UE, że "za jego plecami" stoi Moskwa. Celem tych działań jest wzmocnienie pozycji Alaksandra Łuakszenki w relacjach z UE – wskazuje ekspert.

"Kreml występuje w roli nieformalnego pośrednika"

Również Kreml wykorzystuje tę sytuację, by wzmocnić swoje karty i "występować w roli nieformalnego pośrednika".

"Dla Moskwy to wymarzona sytuacja: UE, Niemcy, Francja zwracają się do Władimira Putina z apelami, by wpłynął na sytuację, powstrzymał Alaksandra Łukaszenkę przed eskalowaniem" – dodaje.

 

ZOBACZ: Straż Graniczna: sytuacja w ośrodku dla migrantów w Wędrzynie została opanowana

Według niego "hybrydowa operacja na granicach UE zainicjowana przez Białoruś i mająca zielone światło z Kremla" ma określone cele polityczne.

- Białoruś chce nawiązania formalnego dialogu i politycznej legitymacji władzy Aleksandra Łukaszenki, a także powstrzymania kolejnych sankcji, zwłaszcza gospodarczych, a w perspektywie – znoszenia dotychczasowych. Z kolei Rosja też ma w tym interes, bo sankcje wobec Mińska pośrednio uderzają także w nią – wyjaśnia analityk.

Mówiąc o scenariuszach dalszego rozwoju sytuacji, Menkiszak mówi o wariancie stopniowej deeskalacji oraz możliwego zaostrzenia.

- Widzimy symboliczne gesty w postaci rejsów powrotnych do Iraku, pewnego zmniejszenia nacisku na granicę. Jest to jednak ciągle pewna gra, bo w obu sytuacjach Mińsk ma możliwość odwrócenia sytuacji. Poza tym: nic za darmo. Białoruskie władze domagają się korytarza humanitarnego i by UE płaciła za powroty migrantów. Przy ciągłej obecności migrantów na terenie Białorusi daje to pole do szantażowania UE – ocenia Menkiszak.

Możliwa eskalacja

- Alaksandr Łukaszenka straszył wprost, że na granicy może dojść do eskalacji, co w najczarniejszym scenariuszu może oznaczać nawet lokalny konflikt zbrojny na granicy. Wypowiedzi o tym, że do obozowiska uchodźców "ktoś" próbuje przerzucać broń z Donbasu czy zmasowane deklaracje ministerstwa obrony o rzekomym zagrożeniu ze strony Polski, na które Białoruś jest gotowa odpowiedzieć, są ewidentnym elementem tej wojny psychologicznej, straszenia bezpośrednich sąsiadów, ale i całego Zachodu – mówi ekspert OSW.

"Mniej radykalny wariant eskalacji to ponowne nasilenie ataków na granicę i kontynuowanie kryzysu humanitarnego przy wskazywaniu jako winnych Polski i strony unijnej" – dodaje.

 

ZOBACZ: Przedstawicielstwo UE na Białorusi: za loty z migrantami płaci Irak. Białoruś nie mówi prawdy

Jak podkreśla, "ta kampania trwa zresztą cały czas, przy czym aktywnie uczestniczy w jej Rosja". "Propaganda obu krajów przekonuje o brutalności polskich służb granicznych i policji, naruszaniu zasad prawa i wartości europejskich, o bezczynności UE i organizacji międzynarodowych. Putin już kilkukrotnie osobiście wyraził swoje oburzenie brutalnością polskich funkcjonariuszy, głębokie zatroskanie o kobiety i dzieci na granicy – mówi Menkiszak.

Jego zdaniem celem tych działań jest "uruchomienie całej debaty wewnątrz UE, przekonanie, że najważniejsze jest rozwiązanie kryzysu humanitarnego, a w tym celu konieczne są polityczne i finansowe koncesje wobec Mińska".

"Dla Rosji kryzys na Białorusi to tylko jeden z kierunków destabilizacyjnego działania. Widzimy poważny kryzys na granicach z Ukrainą z groźbą przerodzenia się w konflikt zbrojny. Trwa wspierany przez Rosję kryzys energetyczny, który prowadzi do gigantycznego wzrostu cen surowców i potencjalnych sporów w UE i na Zachodzie, dotyczących strategii działania wobec Rosji" – zaznacza Menkiszak.

mad/PAP
Czytaj więcej

Chcesz być na bieżąco z najnowszymi newsami?

Jesteśmy w aplikacji na Twój telefon. Sprawdź nas!

Komentarze

Przeczytaj koniecznie