Są sankcje dla Białorusi za zatrzymanie samolotu Ryanaira. Decyzja szczytu Unii Europejskiej

Świat
Są sankcje dla Białorusi za zatrzymanie samolotu Ryanaira. Decyzja szczytu Unii Europejskiej
PAP/EPA/Olivier Hoslet
Premier Mateusz Morawiecki zapowiedział przed szczytem, że państwa Grupy Wyszehradzkiej będą się domagać zdecydowanej reakcji na "de facto porwanie" samolotu.

Przywódcy unijni na szczycie w Brukseli zdecydowali o zakazie przelotów przez przestrzeń powietrzną Unii Europejskiej dla białoruskich linii lotniczych i uniemożliwieniu im dostępu do portów lotniczych na terenie Wspólnoty. Zdecydowano także o nałożeniu kolejnych sankcji na przedstawicieli reżimu i gospodarczych. Politycy wystosowali apel do przewoźników z UE o unikanie przelotów nad Białorusią.

Przywódcy UE na szczycie w Brukseli potępili zmuszenie przez Białoruś do lądowania samolotu Ryanair w Mińsku oraz zatrzymanie przez białoruskie władze opozycyjnego dziennikarza Ramana Pratasiewicza. Premier Mateusz Morawiecki po konsultacjach z przywódcami Grupy Wyszehradzkiej, do których doszło przed unijnym szczytem mówił, że "białoruska przestrzeń powietrzna rodzi zagrożenia dawno niewidziane w tej części Europy" i "powinna być omijana". - Będziemy z całą mocą walczyć, by osoby, które są zamieszane w to porwanie samolotu dostały zakaz przylotu na terytorium państw UE - powiedział szef polskiego rządu po tym spotkaniu.

Sankcje: bez przelotów i lądowań

Sprawa zmuszenia do lądowania w Mińsku w niedzielę z powodu rzekomego ładunku wybuchowego na pokładzie samolotu Ryanair relacji Ateny-Wilno była pierwszym punktem rozpoczętego w poniedziałek wieczorem szczytu UE w Brukseli. Po dyskusji na ten temat przywódcy przyjęli konkluzje, w których potępili zmuszenie przez Białoruś do lądowania samolotu oraz zatrzymanie przez białoruskie władze dziennikarza Ramana Pratasiewicza oraz Sofii Sapiegi, jak również wezwali do ich uwolnienia.

 

Zgodnie z decyzją szczytu, kolejni przedstawiciele reżimu białoruskiego mają zostać objęci sankcjami i ma się to stać tak szybko, jak to możliwe. Przywódcy podjęli też decyzje o nałożeniu nowych, sektorowych sankcji gospodarczych na ten wschodnioeuropejski kraj.

 

ZOBACZ: Pratasiewicz pokazany w prorządowej białoruskiej telewizji. Powiedział, jak go traktują i gdzie jest

 

Unijni przywódcy zdecydowali o zakazie przelotów przez przestrzeń powietrzną Unii Europejskiej dla białoruskich linii lotniczych i uniemożliwieniu im dostępu do portów lotniczych na terenie Wspólnoty.

 

Zaapelowali również do przewoźników lotniczych mających siedzibę w Unii Europejskiej o unikanie przelotów nad Białorusią.

 

Wezwali także Organizację Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego (ICAO) do pilnego zbadania sprawy zmuszenia do lądowania samolotu Ryanair w Mińsku.

 

Przywódcy w konkluzjach wyrazili też solidarność z Łotwą po nieuzasadnionym wydaleniu łotewskich dyplomatów z Białorusi.

Komertarze z UE

- Porwanie. Piractwo powietrzne. Granie w ruletkę życiem niewinnych cywilów. Dość. Pratasiewicz oraz Sapiega muszą zostać uwolnieni. Dziś przywódcy UE-27 zdecydowali o nowych sankcjach i innych zdecydowanych środkach przeciwko władzom Białorusi - powiedział szef Rady Europejskiej Charles Michel Michel.

 

Wtórowała mu przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen.

 

- Porwanie samolotu jest świadomym i niepotrzebnym narażeniem na niebezpieczeństwo. W sposób nieusprawiedliwiony został użyty samolot wojskowy. Kontrola lotów została wykorzystana, by pomóc państwu przejąć kontrole nad unijnym samolotem. Białoruś wykorzystała swoją przestrzeń powietrzną, żeby dokonać państwowego porwania" - mówiła.

 

- Ocena Rady Europejskiej była jednogłośna. jest to atak na demokrację, na wolność słowa i na europejską suwerenność - dodała.

"Rosja rzuca wyzwania"

Przewodnicząca poruszyła również rolę Rosji. - Europejscy liderzy zgodzili się, że Rosja nieustannie rzuca wyzwanie naszym interesom i naszym wartościom poprzez swoje działania w przeszłości i obecnie. (...) Widzieliśmy próby osłabiania Unii Europejskiej i krajów członkowskich, poprzez zagrożenia hybrydowe, sabotaż, zabójstwa, cyberataki i kampanie dezinformacyjne - wyliczała von der Leyen. - Widzieliśmy te wzory przez lata. To się nie zmienia tylko się pogarsza - podkreśliła.

 

Szefowa KE zaznaczyła jednocześnie, że "Rosja i UE są skazane na wspólną przyszłość".

 

Uzasadniając tę ocenę, Ursula von der Leyen przypomniała, że Rosja jest największym sąsiadem UE i pozostaje "źródłem handlu i inwestycji.

 

Komentarz USA

"Stany Zjednoczone potępiają w sposób najbardziej zdecydowany zawrócenie samolotu i aresztowanie Ramana Pratasewicza. To skandaliczne wydarzenie i nagranie wideo, którego dokonał, jak się wydaje pod przymusem, są haniebnymi atakami na opozycję polityczną i wolność prasy" - głosi oświadczenie prezydenta.

 

Biden poparł sankcje zastosowane przez Unię Europejską przeciwko Białorusi i zażądał natychmiastowego uwolnienia opozycjonisty.

 

"Zwróciłem się do moich doradców aby zbadali i przedstawili mi możliwości pociągnięcia winnych do odpowiedzialności, w ścisłym współdziałaniu z Unią Europejską, innymi partnerami i organizacjami międzynarodowymi" - dodał.


Rzeczniczka Białego Domu Jen Psaki oświadczyła, że działania podjęte przez Białoruś były "szokującym aktem" oraz, że Stany Zjednoczone domagają się międzynarodowego zbadania tego incydentu.

 

- To był szokujący akt zawrócenia lotu między dwoma państwami członkowskimi UE w oczywistym celu aresztowania dziennikarza. Jest to bezwstydna obraza przez reżim międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa - powiedziała Psaki.

 

Rzecznik rządu: "Jesteśmy zadowoleni"

 

- Jesteśmy zadowoleni z konkluzji szczytu Rady Europejskiej. Cieszymy się, że Rada Europejska przychyliła się do wniosku premiera Mateusza Morawieckiego o pilne rozszerzenie porządku obrad i w błyskawicznym tempie przyjęła konkluzje - powiedział na konferencji prasowej w Brukseli rzecznik rządu Piotr Müller.

 

Jak wyjaśnił do sankcji zastosują się Polskie Linie Lotnicze LOT. Müller ujawnił, że zanim odbył się szczyt w spawie sankcji na temat omijania terytorium Białorusi przez polskie samoloty były prowadzone rozmowy.

 

WIDEO - Rzecznik rządu o sankcjach na Białoruś

 

  

Leyen: zamrożenie 3 mld euro pomocy

Unijny pakiet ekonomiczno-inwestycyjny na rzecz Białorusi na kwotę 3 mld euro, który był gotowy do uruchomienia został zamrożony - poinformowała w poniedziałek przed szczytem Rady Europejskiej w Brukseli przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen.

 

To reakcja na zmuszenie do lądowania samolotu Ryanaira w Mińsku.

 

ZOBACZ: Lufthansa wstrzymuje loty nad Białorusią

 

- Pakiet ekonomiczno-inwestycyjny na rzecz Białorusi wart 3 mld euro, który był gotowy do uruchomienia, został zamrożony do chwili aż Białoruś stanie się demokratyczna - oznajmiła von der Leyen.

 

Plan ten, będący inicjatywa premierów państw Grupy Wyszehradzkiej, został zaaprobowany na szczycie Rady Europejskiej w październiku ubiegłego roku. Zakładał on m.in. stworzenie funduszu stabilizacyjnego, wsparcie małych i średnich przedsiębiorców, otwarcie jednolitego rynku UE na przedsiębiorców z Białorusi oraz ułatwienia wizowe.

 

Samolot do zmuszony do lądowania w Mińsku

 

Samolot relacji Ateny-Wilno linii Ryanair został zmuszony do lądowania w Mińsku w niedzielę z powodu rzekomego ładunku wybuchowego na pokładzie. Władze Białorusi potwierdziły, że poderwały myśliwiec MiG-29 do pasażerskiej maszyny.

 

Po lądowaniu w stolicy Białorusi zatrzymano tam Ramana Pratasiewicza, byłego współredaktora kanału Nexta, uznanego przez władze białoruskie za "ekstremistyczny".

 

ZOBACZ: Hamas zaprzecza, jakoby miał związek z zatrzymaniem samolotu w Mińsku

 

Z ponad ośmiogodzinnym opóźnieniem w niedzielę wieczorem samolot dotarł do Wilna. Oprócz Pratasiewicza na pokładzie nie było także jego partnerki i - według białoruskiego opozycjonisty Pawła Łatuszki - jeszcze czterech innych osób.

 

Działania Białorusi potępiło w niedzielę wiele państw, w tym Polska, zarzucając władzom w Mińsku złamanie prawa międzynarodowego, piractwo, "terroryzm państwowy" i "porwanie samolotu".

hlk/Polsatnews.pl/Polsat News/PAP
Czytaj więcej

Chcesz być na bieżąco z najnowszymi newsami?

Jesteśmy w aplikacji na Twój telefon. Sprawdź nas!

Komentarze

Przeczytaj koniecznie