Ćwiczysz, a tłuszcz nie znika? Naukowcy pokazują, że to nie tylko kwestia ruchu
Czy same ćwiczenia wystarczą, żeby schudnąć? Coraz więcej danych sugeruje, że sprawa jest bardziej złożona. Wnioski z pracy międzynarodowego zespołu badaczy pokazują, że różnice w całkowitym dziennym wydatku energii między populacjami bywają mniejsze, niż się nam wydaje. Jednocześnie to nie jest argument za rezygnacją z aktywności fizycznej - w końcu ruch to zdrowie.

Badanie opublikowane w czasopiśmie Proceedings of the National Academy of Sciences, w którym wzięło udział ponad 4,2 tys. osób z 34 krajów, pokazało, że gdy uwzględni się wagę i budowę ciała, ludzie z różnych części świata spalają w ciągu dnia zbliżoną liczbę kalorii - niezależnie od tego, czy żyją aktywnie, czy raczej siedząco.
Wszyscy spalają tyle samo? Zaskakujące ustalenia
Otyłość jest dużym wyzwaniem w krajach rozwiniętych. Zgodnie z danymi amerykańskich Centrów Kontroli i Prewencji Chorób (CDC) dotyczy ona około 40-42 proc. dorosłych mieszkańców USA.
ZOBACZ: Miód, który pokonał armię. Występuje tylko w dwóch miejscach
Tymczasem rzadkością jest np. wśród łowiecko-zbierackiej społeczności Hadza z Tanzanii. Intuicyjnie łatwo więc założyć, że ludzie w krajach bogatych tyją głównie dlatego, że się mniej ruszają. Badanie PNAS pokazuje jednak, że ten obraz jest zbyt... uproszczony.
Dlaczego aktywni nie spalają dużo więcej?
Jak opisują autorzy pracy, całkowity wydatek energii (czyli to, ile kalorii organizm zużywa w ciągu doby) to nie tylko trening czy praca fizyczna. Zdecydowaną część "spalania" pochłaniają procesy podtrzymujące życie np. oddychanie, praca serca, aktywność mózgu, trawienie czy działanie układu odpornościowego. To tzw. podstawowa przemiana materii (PPM).
Do tego dochodzi fakt, że osoby o większej masie ciała spalają więcej kalorii nawet wtedy, gdy siedzą, bo ich organizm musi "obsłużyć" więcej tkanek. W efekcie aktywny łowca-zbieracz i siedzący pracownik biurowy mogą mieć zbliżony całkowity wydatek energii w ciągu doby.
ZOBACZ: Sposób oddychania zwrócił uwagę naukowców. Może mieć związek z Alzheimerem
Jak naukowcy to sprawdzili? Uczestnikom podano wodę ze specjalnymi izotopami, a następnie analizowano próbki moczu, co pozwala precyzyjnie oszacować, ile energii organizm zużywa w ciągu dnia. Okazało się, że u aktywnych Hadza i u osób prowadzących siedzący tryb życia wartości te były podobne.
Jeśli ktoś chce zrzucić zbędne kilogramy wyłącznie na siłowni, musi się ponadto liczyć z tym, że organizm potrafi się adaptować. - Niezależnie od tego, jak bardzo jesteś aktywny, organizm dynamicznie dostosowuje się, aby utrzymać całkowite wydatki energetyczne w wąskim zakresie - tłumaczy cytowany przez BBC Science Focus prof. Herman Pontzer, antropolog ewolucyjny z Duke University w USA, jeden z autorów badania.
W praktyce oznacza to, że nawet przy większym wysiłku całkowita liczba spalanych kalorii w ciągu dnia często nie rośnie tak bardzo, jak byśmy oczekiwali.
Dieta ma ogromny wpływ na tycie
To nie znaczy oczywiście, że ćwiczenia są bez znaczenia. Ruch poprawia pracę serca, metabolizm, zmniejsza stany zapalne i wspiera zdrowie psychiczne. Jak podaje BBC Science Focus, dr Adam Collins przypomina, że aktywność fizyczna wpływa na to, jak działa nasz organizm, a nie tylko na licznik spalonych kalorii.
"Prawdą jest, że ćwiczenia mogą nie spalać bezpośrednio wielu kalorii. A śledzenie "kalorii przyjmowanych w porównaniu do kalorii spalanych", myślenie w stylu "po prostu pochłonę ten batonik czekoladowy", jest przestarzałe" - zaznacza.
ZOBACZ: Starzenie zapisane w DNA. Tak naukowcy badają sprawność mózgu
Co więcej, mężczyzna zwraca uwagę, że aktywność fizyczna zwiększa udział tkanki mięśniowej, która jest metabolicznie bardziej "kosztowna" niż tłuszczowa. Ćwiczenia więc nie są magicznym "spalaczem" kalorii, ale w połączeniu z dietą pozostają ważnym elementem kontroli masy ciała.
A co rzeczywiście decyduje o tyciu? W badaniu PNAS autorzy zauważyli, że wraz z rozwojem gospodarczym rośnie spożycie kalorii, a tam, gdzie dostępne były dane, wyraźnie widać było związek między udziałem żywności ultraprzetworzonej w diecie a poziomem tkanki tłuszczowej. Sygnał był jasny: to, co jemy na co dzień, ma ogromne znaczenie.
Polsat News
Widziałeś coś ważnego? Przyślij zdjęcie, film lub napisz, co się stało. Skorzystaj z naszej Wrzutni
Czytaj więcej