W oczekiwaniu na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który 8 i 9 marca oceni konstytucyjność ustawy z 22 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy o TK, eksperci prawni związany z Fundacją im. Stefana Batorego napisali, że nowelizacja ustawy o Trybunale "w sposób fundamentalny zmienia sposób funkcjonowania polskiego sądu".

 

"nie ma uzasadnienia dla tak szybkich prac legislacyjnych"

 

W ocenie prawników, prace parlamentu nad nowelizacją trwały rażąco krótko, bo zaledwie trzy doby  "co uniemożliwiało podjęcie rozważnych i odpowiedzialnych decyzji prawodawczych". Zdaniem prawników "nie ma jakiegokolwiek uzasadnienia dla tak szybkich prac legislacyjnych, zwłaszcza w kwestiach fundamentalnych dla ochrony praw i wolności obywateli", a taką "podstawową kwestią jest niewątpliwie sprawne i skuteczne funkcjonowanie sądu konstytucyjnego".

 

Zdaniem Zespołu Ekspertów Prawnych działającego przy Fundacji im. Stefana Batorego, poprawki do ustawy o TK, zgłoszone w trakcie prac nad ustawą, znacznie wykraczały poza pierwotny zakres nowelizacji. Jako szczególnie godzące w dobrą praktykę i naukę prawa uznano niewprowadzenie vacatio legis, czyli czasu koniecznego na dostosowanie do nowych przepisów.

 

"Próba zmiany ustroju Rzeczpospolitej Polskiej"

 

Przede wszystkim, jak podkreślili w swoim stanowisku eksperci prawni, "nowelizacja, która zawarta jest w ustawie zwykłej, jest próbą zmiany ustroju Rzeczpospolitej Polskiej, określonego w Konstytucji RP". W opinii prawników świadczy o tym przede wszystkim zawarcie w nowelizacji "przepisów zmieniających równowagę pomiędzy władzą ustawodawczą i władzą sądowniczą, takich jak podniesienie większości głosów koniecznej do wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny oraz przyznanie Sejmowi kompetencji do złożenia sędziego TK z urzędu".

 

Zespół Ekspertów Prawnych powstał w grudniu 2015 roku. Jego zadaniem jest formułowanie stanowisk, opinii i ekspertyz nt. przygotowywanych przez rząd i parlament zmian prawnych dotyczących ustroju państwa oraz miejsca instytucji publicznych i obywatelskich w systemie prawa.

 

Więcej opinii o TK

 

Kilka dni temu także Helsińska Fundacja Praw Człowieka oraz Krajowa Rada Radców Prawnych w opiniach przekazanych TK orzekły, iż nowelizacja ustawy o Trybunale Konstytucyjnym obarczona jest poważnymi wadami, zaś pospieszność uchwalenia tych zmian miało wpływ na szereg uchybień.