- Później sarkofag przeniesiony zostanie do Krypty Batorego i złożymy w nim miedzianą trumnę ze szczątkami monarchy, która cały czas była na Wawelu. Dla odwiedzających Groby Królewskie widoczna będzie tylko jedna strona sarkofagu, dlatego zachęcamy wszystkich do jego obejrzenia teraz - powiedział proboszcz parafii archikatedralnej ks. prałat Zdzisław Sochacki.

 

Cynowe płyty zdobiące sarkofag ulegały korozji, a zabezpieczenie ich podczas poprzednich konserwacji szelakiem spowodowało, że miały one jednolity szary kolor.

 

- Usunęliśmy tlenki i dzięki temu można oglądać sarkofag w pełnej krasie, nieco może szokująco kolorowy, ale taki właśnie pierwotnie był. Zastosowanie cyny miało imitować drogie, polerowane srebro - powiedziała Agnieszka Trzos z pracowni, w której przeprowadzono renowację.

 

Polichromie i złocenia

 

Drewnianą skrzynię, na którą nałożone były cynowe ozdobne płyty, zastąpiono specjalnie zaprojektowaną konstrukcją ze stali nierdzewnej. Wcześniej drewno pod wpływem zmian temperatury i wilgotności "pracowało" - kurczyło się i rozszerzało. Konserwatorzy przywrócili też polichromie, złocenia i zrekonstruowali detale elementów rzeźbiarskich, opierając się na dokumentacji sporządzonej w 1877 r. przez prof. Józefa Łepkowskiego.

 

Na wieko sarkofagu wrócił portret króla Stefana Batorego. To kopia wykonana przez dr Ewę Wiłkojć według zachowanej podobizny władcy.

- Patrzę na sarkofag z podziwem. Stan obecny nie ma się nijak do stanu wyjściowego. Konstrukcja, która znajduje się wewnątrz jest tak przemyślana, że cynowe blachy w ogóle nie pracują, co wcześniej było ogromnym problemem, bo były poprzykręcane śrubami, wypaczały się i krzywiły - mówił dyrektor Zamku Królewskiego na Wawelu prof. Jan Ostrowski.

 

Poprzednie konserwacje sarkofagu odbyły się w 1877 r. i 1931 r. Przypuszcza się, że już w trakcie przewożenia do Krakowa w 1588 r. sarkofag doznał uszkodzeń, które w katedrze naprawiał konwisarz Wojciech Chmurecki.

 

Cynowy sarkofag monarchy

 

Stefan Batory zmarł w Grodnie w 1586 r. W wawelskiej katedrze został pochowany dwa lata później dwa lata później. Cynowy sarkofag, w którym spoczęła trumna ze szczątkami monarchy, powstał w Gdańsku, w pracowni mistrza Daniela Gieselera Pierwszego. Na cynowych płytach zdobiących sarkofag umieszczona została bogata kompozycja z herbem zmarłego władcy na przedniej ścianie i płaskorzeźbami po bokach. Przedstawiają one cztery cnoty kardynalne - Roztropność, Sprawiedliwość, Umiarkowanie, Męstwo, których personifikacje skontrastowano z postaciami symbolizującymi wady i występki.

 

Od 2008 r. odnowionych zostało siedem sarkofagów znajdujących się w Katedrze na Wawelu, jedenaście kolejnych czeka dopiero na naprawę. Jeżeli parafia uzyska dotacje, w tym roku rozpocznie się konserwacja sarkofagów Zygmunta Augusta i Anny Jagiellonki.

 

PAP